Morawiecki ma rację: karuzele VAT zawyżają wzrost PKB

Dziś poznaliśmy szacunkowy wzrost PKB za 2016 r. Wzrost PKB na poziomie 2,8% w 2016 r. wobec zapowiadanego przez Ministerstwo Rozwoju wzrostu o 3,6% i wzrostu 3,9% za 2015 r. to duże rozczarowanie. W tym kontekście, prawdopodobnie, wróci więc zarzut o „fałszowaniu” danych o wzroście PKB za poprzednie lata, w związku z karuzelami VAT szalejącymi w Polsce w tym okresie.

Zarzut wicepremiera Morawieckiego o wliczaniu „lewych faktur” do wzrostu PKB, w dużej mierze został wyśmiany przez komentatorów. Eksperci argumentowali, że przecież w karuzelach VAT towar jest wwożony, a następnie wywożony z kraju, więc karuzele nie mają wpływu na wynik PKB.

To nie do końca jest prawda. Minister Morawiecki może mieć trochę racji. Szacunki PKB powinny być korygowane przez GUS o błąd wynikający z funkcjonowania karuzel VAT.

Dlaczego? Świetnie tłumaczą to brytyjscy statystycy. Otóż dane o eksporcie są w pełni rejestrowane przez urząd statystyczny, ponieważ eksport co do zasady jest deklarowany przez oszustów. Z kolei import towaru z innego państwa UE nie zawsze jest deklarowany przez przestępców, a więc często transakcje te nie są rejestrowane dla celów statystycznych. Karuzele VAT w praktyce prowadzą więc w pewnym zakresie do zawyżenia danych o eksporcie.

W związku z błędem powodowanym przez karuzele VAT, Wielka Brytania korygowała (w dół) własne szacunki o wzroście PKB nawet o 0,2 punktu procentowego rocznie w latach 2000 i 2001. W tym czasie, brytyjska luka VAT wynosiła ok. 16% potencjalnych wpływów podatkowych.

Dla porównania polska luka VAT w ostatnich 3 latach wynosiła średnio aż 25% wpływów. Jeśli więc polscy statystycy dysponują taką samą próbą danych jak ich koledzy z Wysp, ostrożnie można zakładać, że transakcje karuzelowe w ostatnich latach zawyżały dane o naszym eksporcie. Jeśli więc GUS nie dokonywał w tym zakresie żadnej korekty, a na brak takiej korekty niestety wskazuje komunikat GUS, szacunek wzrostu PKB był zawyżony.

Oczywiście największe znaczenie dla polityków powinien mieć fakt, czy GUS zmienił metodologię szacowania wzrostu PKB w tym roku. Bo jeśli tego nie zrobił, to karuzele VAT nadal budują dobrobyt naszego kraju (na papierze).

P.S. Jak GUS powinien korygować swoje szacunki o błąd powodowany przez karuzele VAT? W celu eliminacji tego błędu, GUS powinien weryfikować dane o imporcie i eksporcie z Ministerstwem Finansów (które z kolei powinno prowadzić szacunki dotyczące rozmiaru luki VAT, skali przestępstw karuzelowych oraz branż dotkniętych tym procederem). Ewentualnie GUS może poprosić o pomoc Eurostat. W wyniku porównania danych między importem a eksportem określonych dóbr między państwami UE, GUS może próbować rozróżnić „prawdziwy import” od fikcyjnego importu towarów przez oszustów kręcących karuzelami.

Marcin Wrotniak

Marcin Wrotniak

Marcin posiada 7 lat doświadczenia zawodowego w zakresie doradztwa podatkowego. Specjalizuje się w podatku VAT oraz prawie unijnym. Marcin jest autorem publikacji z zakresu prawa podatkowego w prasie specjalistycznej oraz w wydawnictwach ogólnokrajowych.

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Możesz użyć następujących tagów oraz atrybutów HTML-a: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>